Profilaktyka chorób jamy ustnej

Ostatnio rozmawiałam z Jasiem (10- letnim synem mojej przyjaciółki) o chorobach dotyczących jamy ustnej, zwłaszcza o próchnicy. Myślę, że powinnam się podzielić również z Państwem krótkimi informacjami na ten temat.

Zaczniemy od profilaktyki. Jest to zapobieganie chorobom i odgrywa coraz większą rolę w działalności opieki zdrowotnej. Pozwala zaoszczędzić pacjentom wielu cierpień oraz wydatków na kosztowne leczenie. Profilaktyka, szczególnie indywidualna, aby była skuteczna musi być realizowana zarówno przez lekarza jak i pacjenta. Systematyczne i racjonalne połączenie działań obu grup czyni ją bardziej efektywną. Profilaktyka chorób jamy ustnej to:

-profilaktyka próchnicy

-profilaktyka chorób przyzębia

-profilaktyka ortodontyczna

Profilaktykę próchnicy możemy podzielić na zbiorową (bierną) i indywidualną (czynną). Zbiorowa odbywa się bez naszego udziału. Polega na stosowaniu związków fluoru zarówno w wodzie jak i w produktach żywnościowych. Indywidualna z kolei polega na czynnym uczestnictwie pacjenta w określonych zabiegach profilaktycznych. Będzie to: odpowiednia dieta, higiena jamy ustnej, stosowanie preparatów fluoru, wizyty kontrolne w gabinecie stomatologicznym, powlekanie powierzchni zębowych warstwami izolacyjnymi (laki szczelinowe).

Chciałabym zwrócić szczególną uwagę na higienę jamy ustnej. Należy pamiętać o częstym i prawidłowym szczotkowaniu zębów aby usunąć odkładające się miękkie i twarde złogi nazębne. Polecam też płukanie jamy ustnej preparatami hamującymi rozwój płytki nazębnej jako uzupełnienie codziennego szczotkowania zębów. Przypominam też o stosowaniu nitek dentystycznych celem oczyszczenia przestrzeni międzyzębowych.

Indywidualne stosowanie preparatów fluoru dobrze jest skonsultować ze stomatologiem prowadzącym, który poleci preparat najbardziej dla nas korzystny.

Najbliższa mi jest profilaktyka ortodontyczna.

Ortodoncja jest nauką zajmującą się wadami narządu żucia. Jej zadaniem jest przywracanie prawidłowych warunków zgryzowych, funkcjonalnych i estetycznych. Wady zgryzu możemy podzielić na wrodzone- powstające w okresie życia płodowego, mogą być wywołane przez czynniki genetyczne, choroby matki w czasie ciąży i działanie trucizn (alkohol, tytoń etc.) oraz nabyte- wywołane przez dysfunkcje (nieprawidłowe układanie dziecka do snu, oddychanie przez usta, nieprawidłowe żucie), para funkcje (ssanie smoczka, palca, obgryzanie paznokci), chorobę próchnicową (zbyt wczesna utrata zębów mlecznych i stałych) i urazy w obrębie szczęk. Profilaktyka wad zgryzu ma za zadanie jak najwcześniejsze usuwanie czynników hamujących wzrost i rozwój narządu żucia oraz wywołujących zaburzenia i zniekształcenia jego czynności. Profilaktykę dzielimy na okresy:

-niemowlęcy (do 12. miesiąca życia)- prawidłowe karmienie, właściwe ułożenie dziecka w czasie snu i prawidłowe ułożenie dziecka w czasie karmienia

-poniemowlęcy (od 12. miesiąca życia do 3 lat)- szczególne zwrócenie uwagi na urozmaicenie diety (twarde pokarmy), eliminacja nawyków (ssanie palca, warg, policzków) i eliminacja oddychania przez usta

-wczesnego dzieciństwa (od 3 do 6 lat)- charakteryzuje się intensywnym rozwojem i jest szczególnie podatny na działanie czynników szkodliwych. W tym okresie zwracamy szczególną uwagę na nieprawidłowe oddychanie, nawyki ssania, a także na próchnicę zębów mlecznych

-szkolny (powyżej 6 lat)- zapobieganie w tym okresie jest takie samo jak w okresach wcześniejszych.

Warto jest zapobiegać i leczyć wady zgryzu- nieprawidłowe ustawienie zębów w łukach zębowych utrudnia prawidłową higienę płytki bakteryjnej, a to powoduje stany zapalne i szybszy rozwój próchnicy.

Dbajmy o uzębienie naszych dzieci poprzez stosowanie się do powyższych zaleceń.

Ewa Ożga

lek. stom. SPECJALISTA ORTODONTA